Het coronavirus: een onvoorziene omstandigheid?

De aangescherpte en nieuwe maatregelen rondom de aanpak van het coronavirus liegen er niet om. Zo zijn onder meer alle evenementen, ook met minder dan 100 mensen, verboden tot 1 juni a.s. (in plaats van 6 april). De impact op de ondernemers van Nederland is enorm. Eerder schreven wij een blog over de vraag of een ondernemer in verband met de uitbraak van het coronavirus een gerechtvaardigd beroep kan doen op overmacht. In deze blog wordt verder ingegaan op de juridische positie van een ondernemer die in verband met het coronavirus niet (meer) of bezwaarlijk kan voldoen aan contractuele verplichtingen. Welke mogelijkheden bestaan er nog meer, anders dan een beroep op overmacht? 

Onvoorziene omstandigheden

De wet bepaalt dat de gevolgen van een overeenkomst kunnen worden gewijzigd of dat een overeenkomst (gedeeltelijk) kan worden ontbonden op grond van onvoorziene omstandigheden (artikel 6:258 BW). Die onvoorziene omstandigheden moeten wel zodanig zijn, dat de wederpartij naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid geen ongewijzigde instandhouding van de overeenkomst mag verwachten. Aan die voorwaarde is over het algemeen niet snel voldaan. De vraag of het coronavirus een onvoorziene omstandigheid in de zin van dit artikel is, is afhankelijk van de omstandigheden en moet per geval worden beoordeeld. Ook hierbij kan weer van belang zijn in hoeverre de nakoming van contractuele verplichtingen in verband met het coronavirus is bemoeilijkt en/of niet meer mogelijk is en of in dat verband sprake is van door de overheid opgelegde maatregelen. 

Let wel, voor een geslaagd beroep op deze regeling dient sprake te zijn van omstandigheden die op het moment van de totstandkoming van de overeenkomst nog in de toekomst lagen. De uitbraak van het coronavirus en alle daaraan gerelateerde door de overheid opgelegde maatregelen mogen dus niet voorzienbaar zijn geweest op het moment dat een overeenkomst is aangegaan, wil je je met succes kunnen beroepen op dit artikel. Sluit je bijvoorbeeld nu een overeenkomst, dan kun je waarschijnlijk later niet betogen dat het coronavirus een onvoorziene omstandigheid is. Houd hier dus rekening mee. 

Redelijkheid en billijkheid 

Partijen bij een overeenkomst zijn verplicht om zich jegens elkaar te gedragen overeenkomstig de eisen van redelijkheid en billijkheid. Afhankelijk van de aard van de overeenkomst, de belangen van partijen en de omstandigheden van het geval, kan dit met zich meebrengen dat partijen bijvoorbeeld verplicht zijn tot het voeren van overleg of het heronderhandelen van bepaalde afspraken. 

Het is bovendien een tijd waarin we elkaar moeten vinden. Het verdient veelal aanbeveling om met elkaar in overleg te treden en te bezien of al dan niet tijdelijk afwijkende afspraken kunnen worden gemaakt.   

Houdt uw wederpartij onverminderd vast aan bepaalde afspraken uit de overeenkomst? Dan kan het toch zo zijn dat die afspraken buiten toepassing moeten blijven, indien een beroep daarop naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is. 

Neem voor een advies op maat contact met ons op. Ook in deze “coronacrisis” staan wij, zowel op kantoor als vanuit huis, voor u klaar! 

Hans de Crom en Sophia Lagidse

Reageren is niet mogelijk.